Archive for Haziran 2008
You are browsing the archives of 2008 Haziran.
You are browsing the archives of 2008 Haziran.
KWASHIORKOR. Habis beslenme bozukluğudur. Dünyanın her bölgesinde, çok fakir ailelerin çocuklarında görülebilir. Nedeni: Besinlerde aşırı protein azlığıdır. Genellikle memeden ayrılan çocukta görülür. Belirtileri: İshal, ödem veya sonradan genelleşen bacak şişkinlikleri, yer yer deri soyulmaları, apati (çevreyle ilgisizlik), iştah kaybı, gelişme ve büyümenin durmasıdır. Karaciğer büyümüştür. Tedavi: İlkyardım tedavisi, protein verilmesidir ve vakaların çoğu yağı alınmış [...]
KÜRET. İstenmeyen madde, büyümeleri ortadan kaldırmak ya da biyopsi maddesi (tahlil için parça) elde etmek amacıyla, bir vücut boşluğunun iç yüzeyini kazımaya yarayan alettir. Bu aletin kullanılması da aynı kelimeyle tanımlanabilir. Küretle en sık yapılan ve kürtaj adını alan girişim, rahim iç yüzünü kazımaya yönelir.
KÜREK KEMİĞİ (Skapula). Omuzun arka kısmında yer alan; humerus (bkz.) ve köprücük kemiğiyle eklem yapan bir çift kemik.
KÜNTSCHER ÇİVİSİ. Uzun kemiklerin, özellikle femur’un enine kırıklarında, kırığı tespit etmek için, bu çivi, bir tel üzerinden, kemiğin içine, uzunlamasına, kemiğin ortasındaki ilik boşluğu boyunca çakılır.
KÜLTÜR. Kanlı ya da buyonlu ağar gibi, uygun bir ortamda, mikro-organiz-maları veya diğer canlı hücreleri üretme yöntemidir. “Kültür” kelimesi, deney tü-bü, şişe ya da tabakta üremekte olan hücre veya organizma kolonilerini tanımlamak için de kullanılır.
Çeşitli mantarların büyümesi sonucu beliren bir görünümdür. Bu mantarlar, genellikle, Aspergilius, Rhizopus, Penicillium ve Mucor’dm. İnce uzun uzantıları vardır ve bunlar bir araya gelip, yumaklaşır. Küflerin bazıları çok ya- rarlıdır ve antibiyotikler bunlardan elde edilir; bazı küfler ise gereksizdir ve hatta soluk almayla akciğerlere girerek, hastalıklara yol açabilir, bkz- Çiftçi Akciğeri, Bagassosis.
KÜÇÜK KURTLAR. Akarlardan olan bu böcekler, insanı enfeste (bkz. Enfes-tasyon) edebilir, çünkü normal yaşam ortamları, şeker, un gibi insanların bol miktarlarda elledikleri yiyecek maddeleridir. Bunlardan, Demodex folliculo-rum, ya da saç kurdu diye bilinir, fakat varlığı en iyi hissedileni, deriye giren ve uyuz (bkz.) etkeni olan Sarcoptes sca-biei’dk. lxodidae familyası, akarlardan olmakla beraber, küçük kurtlardan sayılmaz.
KÜÇÜK DİL (Uvula). Boğazın ortasına, dil köküne doğru uzanan yumuşak damak uzantısı.
(Difteri). Genellikle üst solunum yollarını tutan ağır bir enfeksiyondur. Nedeni: Corynebacterium diphteriae’ dir. Bu bakteri, burun ve boğazda çoğalıp, çevre dokularını etkileyen ve kanla vücudun diğer bölgelerine taşman çok güçlü ve tehlikeli bir toksin (zehir) üretir. Belirtileri: Boğazda, bakterilerce salgılanan toksin, üst solunum yollan mukoza zarını yıkar ve böylece bir gri zar (membran) soyulur ve [...]
KUŞ YETİŞTİRİCİ AKCİĞERİ. Kurumuş kuş pisliklerinin solunmasıyla akciğerde beliren bir allerjik reaksiyondur. bkz. Çiftçi Akciğeri.
KUSTURUCU MADDELER (Emetik). Zehirlenme kuşkusu olan vakalar dışında ender kullanılırlar. Bu ilaçlar iki sınıftır: 1. Hık su içinde eritilmiş tuz veya soğuk suda eritilmiş hardal gibi, mideyi tahriş edip kusturanlar; 2. Apo-morphine gibi, beyindeki kusma merkezini etkileyip kusturanlar. En iyi ve en tehlikesiz kusturucu, ılık sudaki sofra tuzudur. Hastaya çok bol su verilmeli ve bu [...]
KUSMA. Organik ve psikolojik nedenleri vardır. Özellikle çocuklarda, birçok akut ateşli hastalık kusmayla başlar; ayrıca, hastalık ya da tahriş edici maddenin vücuda girmesi sonucu ortaya çıkan mide rahatsızlığı belirtilerinden biri de kusmadır. Barsak tıkanması, peritonit, gebelik, böbrek veya safra kesesi koliği gibi mideyle ilgisiz diğer karın hastalıkları ve tümör, abse, yaralanma, menenjit gibi beyin hastalıkları [...]
KURTLANMAK (Myiasis). Öküz ve atta rastlanabilen bu durum, insanda çok seyrek görülür. İnsanda konaklaması gereken bir kurt türü yoktur. Kurtlanmaya en elverişli durum, tropikal ülkelerde bulunur. Bununla birlikte, herhangi bir iklim koşulunda, açık yara ve akıntıları, sineklerin yumurtlaması için elverişli ortamlardır. Afrika’da, tumbu ya da man-go sinekleri, yumurtalarını toprağa bırakır. Bazen bunlar yanlışlıkla insanlara bulaşır [...]
KURT ADAM (Likantropi). İnsanın kurt haline değişmesidir. Aslında, tam bir hayal mahsulü olan bu halin, geçmişte, Orta Avrupa’da, gerçek olduğuna pek çok kişi inanırdı.
KURŞUN. Kurşunun tıptaki önemi, gerek endüstride, gerek evlerdeki su boruları ve kurşunlu boyalardan ötürü ortaya çıkabilen kurşun zehirlenmelerine dayanmaktaydı. Günümüzde, kurşunlu boyalar eskisi kadar çok kullanılmamakta ve su boruları için yeni yapı maddeleri araştırılmaktadır. Buna rağmen, A.B.D. ‘de, fakir bölgelerde yaşayan çocuklarda kurşun zehirlenmesine oldukça sık rastlanmaktadır. Bu zehirlenme, dökülen kurşunlu boyaların ve eski evlerin [...]
KURDEŞEN (Ürtiker). Deri döküntüle-riyle belirlenen bir durumdur. Nedeni: Genelleşmiş olan bir anti-korantijen reaksiyonudur. Duyarlık, penisilinden, kabuklu deniz hayvanlarına, ultraviyole ışığı, ısı, aşırı egzersize kadar değişken nedenlidir ve bazen anjiyo -nörotik ödem (bkz.) niteliğinde olabilir. Buradaki belirli mekanizmanın, deride histamin açığa çıkması olduğu iddia edilmektedir, çünkü, deri içine histamin zerk edildiğinde, ürtikere benzer bir durum ortaya [...]
KURBAĞA TESTİ. Bir gebelik testidir. Hasta idrarı bir Güney Afrika kurbağası olan Xenopus laevis’e zerk edilir. Daha basit testlerin uygulanabilmesi bu karbağaların artmasına neden olmuştur.
KUPFFER HÜCRELERİ. Karaciğerdeki kan sinusoidlerinin, yıldız biçimli en-dotel hücreleridir. Bunlar, retikülo-en-dotelyal sistemin bir kısmıdır.
KUOTİDİEN. Krizleri her gün görülen sıtma cinsidir. Bu duruma, özellikle, ikincil bir enfeksiyonun, sıtmaya eklendiği hallerde rastlanır.
KUMMELL HASTALIĞI. Bir omurun teşhis edilmemiş ezilme kırığı sonucu ortaya çıkar. Belirtileri, omuzda ağrı, sertlik ve çeşitli derecelerde şekil bozukluğudur.
KUM SAATİ MİDE. Spazm ya da eski ülserden ötürü, ortasından daralmış olan midenin, X-ışınları filmindeki görünümüdür.
KUM DÖKME. Çok küçük, adeta toz iriliğinde böbrek taşlarının idrarla atılması.
Bir hastalık mikroplarının bulaşması ile, ilk belirtilerin ortaya çıkması arasında geçen zamandır. Belirli bir hastalık için, bu devre oldukça sabittir. Bu devrede bulunan kişi, hastalığı kapmıştır ve hastalığı yayma ve bulaştırma nedeni olabilir. Bir genelleme yapmak gerekirse, kuluçka devreleri, kısa, orta ve uzun diye sınıflandırılabilir ve en çok tanınan bulaşıcı hastalıkların kuluçka devirleri şöyledir: Kısa [...]
KULAKÇIK (Atriyum). Toplardamarlardan gelen kanı kalp karıncıklarına pompalayan, kalpteki iki ufak boşluk.
KULAK KİRİ (Cerumen). İnsan kulağında normal olarak bulunan balmumu kıvamındaki salgıdır. Bu salgının fazlalığı, kulak tıkanması ve geçici sağırlığa yol açar. Doktor bu tıkacı kolaylıkla çıkarır, fakat tecrübesiz bir kişinin tıkacı yerinden oynatmaya çalışması, kulak zarının zedelenmesine neden olabilir.
KULAK ÇINLAMASI (Tinnitus). Kulakta; gerçek olmayan, ince zil sesini andıran bir sesin duyulması. Halk arasında “biri seni andı ” denir ve geçiştirilir. Tıbbı olarak da gerçekten birinin anaması neticesinde mi ortaya çıkar, yoksa başka açıklamalrı da var mıdır? İşte uzman gözüyle kulak çınlaması: Kafa gürültüsü ya da kulaklardaki çınlama sağlıklı pek çok insanda yaygın görülür. [...]
KULAK AKMASI (Otore). Genellikle orta kulak iltihabında görülen bir durum. Kulaktan akıntı gelmesi.
KULAK. İşitme ve denge organıdır. (Resim: 296-297). Üç kısımdır: Dış, orta ve iç kulak. Dış kulak, kulak kepçesi ve dış kulak yolundan oluşur. Kulak kepçesi, aslında, deriyle örtülü bir kıkırdak olup, sesleri toplar ve dış kulak yoluyla kulak zarına iletir. Dış kulak yolunun, dış bölümü kıkırdaktır; iç bölümü kemik içinde bulunup, deriyle kaplıdır. Buradaki kıl [...]