Organizmanın her köşesine, damar aÄŸacı gibi, bir de sinir aÄŸacı uzanmaktadır. Özellikle haÂreketleri düzenleyen ve kaslara uzanan sinirÂlerde bir bozukluk veya kesilme olursa, o orÂganın kasları hareketsizleÅŸir, bu olaya felç ismi verilir.
Özellikle insanların kol ve bacaklarına gelen felçler dikkati çeker. Yüzde, dilde olan felçler de konuşma bozukluğu ve ağız çarpıklığı ile hemen belli olur.
Önemli felçlerden biri de bağırsak felçleridir, öldürücü bir hastalıktır. Her organın siniri boÂzulduÄŸu vakit felç olayı ortaya çıkar. ÖrneÄŸin göz felci, iÅŸitme felci vb.
Felçlerin meydana gelmesinde baÅŸlıca iki olay önemli rol oynar. Bunlardan bir tanesi, organa veya kas içine giren sinirin ezilmesi ve kopma-sıdır. DiÄŸeri de merkezî sinir sistemi dediÄŸiÂmiz beyin, soÄŸancık ve omurilik gibi yapılarda ortaya çıkan arıza ve hastalıklara baÄŸlı olaylarÂdır. Bu olaylar bir kanama, bir tümör, bir iltiÂhap, bir damar tıkanması olabilir. Bu tür felçÂlerin en sık rastlanan tipi yarım felçtir. Yarım felçlere oldukça sık rastlanır. Beyin yaÂrıkürelerinden birini orta bölümünde etkileÂyen, ister yüzeysel, ister derin bütün bozunlar (travmaya baÄŸlı, damarsal, yangısal, ursal, yozlaÅŸtırıcı), bedenin karşı yanında bir yarım felce yol açabilirler. Piramit demetin herhangi bir bölümünün ölümüne yol açabilecek bir daÂmar yırtılması, orada oluÅŸan “tromboz” ya da baÅŸka yerden gelen “amboli” pıhtılar, apse, ur, söz konusu olabilir.
Yarım felce genellikle, yaÅŸlı, damarları bozulÂmuÅŸ kiÅŸilerde rastlanır. Çeperleri kireçlenen damarlar, kopabilir ya da tıkanabilir, bu yüzden beynin bazı bölgelerine yeterince kan gönderemezler. Bu, genellikle, inme diye niteÂlenen durumdur ve çeÅŸitli belirtilerle yansır. Hasta ölü gibidir, yüzü kanlı, solunumu gürülÂtülüdür; dış uyarılara yanıt vermez, bazen siÂdik ve dışkı kaçırır. Sonra koma yerleÅŸir; bedeÂnin yarısında felç görülür; hasta yalnızca beÂdeninin bir yanını oynatabilir; yüzü artık baÂkışımlı deÄŸildir, gözler bir yanda yukarı bakar. Muayenede, refleksler deÄŸiÅŸmiÅŸ bulunur. YüzÂdeki bakışımsızlık, yüz felcinin merkezî sinir sistemi kökenli olduÄŸunun belirtisidir. Hasta solurken, her soluk veriÅŸte felçli yanın yanağı kalkar. Gülümsemesi söylenirse, yalnızca yüÂzünün saÄŸlam yanıyla baÅŸarabildiÄŸi gözlenir. Felcin komayla olan bu ilk dönemi az ya da çok uzun bir süre devam eder. Genellikle birÂkaç saat ya da birkaç günde hasta, bilincini kaÂzanır.
