MASKELİ DEPRESYON
Maskeli depresyon terimi, duygulaÂnım gösterimleri pek açık olmayan, beÂdensel ve biliÅŸsel belirtilerin ön planda olÂduÄŸu depresyonu tanımlamak için kullaÂnılmaktadır. Sıklıkla bu tablolar çok uzun süre tanınmadan ve tedavi edilmeden kaÂlır. Maskeli depresyon tabloları her yaÅŸta bulunabilirse de orta yaÅŸ ve yaÅŸlı nüfusta daha sık gözlenmektedir. Bu tür depresÂyonlarda, hastada depresyon bilinci söz konusu deÄŸildir; bunun yerine, bedensel ÅŸikayetlere sahiptirler ve hatta yüzlerine savunma amacını güden bir gülümseme maskesi takabilirler (gülümseyen depresyon). Bazı hastalarsa çeÅŸitli aÄŸrı ve sızılardan, baÅŸlarına bir felaket gelebileceÄŸi, akıllarını yitirecekleri giÂbi korkulardan yakınırlar. Kimileri ise artık aÄŸlayamaz, alıştığı duyguları hissedemez ve dünyanın renksiz, cansız, ölü bir yer olduÄŸu fikrine kapıÂlır ki, bu tür hastalarda aÄŸlama genellikle düzelme belirtisi olarak kabul edilir. Hastaların önemli bir kısmı, özellikle bedensel belirtiler üzerinde dururken, psikolojik sorunları hiç bildirmez ya da çok az bildirirler. ÇoÂÄŸu hasta, aÄŸrı yanında iÅŸtah kaybı, kilo verme, yorgunluk ve enerji kayÂbı sorunlan ile gelir. Uygun ve kabullenici bir görüşme, bu hastalardaki depresif belirtileri açığa çıkarabilir. Öte yandan, birçok hasta ruhsal soÂrunlarını tamamen bilip kabullenmesine raÄŸmen, özellikle cinsel güçsüzÂlük, uykusuzluk, bazen de baÅŸ aÄŸrısı üzerinde odaklandıkları ve ruhsal sorunlannın nedeni olarak da bunları düşündükleri için yalnızca bu tür bir yakınma ile gelip, öncelikle onun tedavisini isteyebilmektedir. MaskeÂli depresyonu diÄŸer depresyon biçimlerinden ayıran sınır çoÄŸu kez belir-lenemez. Ancak, depresyonun yaygın biçimde moda ÅŸeklinde kullanılıÂyor olması, birçok ruhsal ya da organik tablonun yersiz ve yanlış biçimÂde depresyon olarak damgalanmasına yol açmaktadır.
 İLTİPİK DEPRESYON
Atipik depresyonlar ikiye ayrılır. A tipi, anksiyete ve gerginliÄŸin ön planda olduÄŸu, bedensel belirtiler, fobiler, panik atakları içeren tiptir. Genelde anksiyete bozukluklarına benzer. V tipi, uyku, iÅŸtah, kilo ve liÂbido artışı gibi zıt belirtiler ve akÅŸam kendini kötü hissetmeyle karakte-rizedir. Vtipi denilen depresyonlar, günümüzde yaygın kullanılan atipik tanımına daha çok uymaktadır. Bu bireylerde, reddedilme duygularına baÄŸlı fırtınalı iliÅŸkiler, bu anlamda reddedilme ve eleÅŸtiriye karşı tepki olarak önemli sorumlulukların sık sık ihmal edilmesi ve red olunacağı korkusu ile romantik iliÅŸkilerden kaçınma söz konusudur. Hafif depresÂyonlarda, antidepresandan çok psikoterapi önerilir. Atipik özellikler kaÂdınlarda 2-3 kat daha sık bulunur. Atipik depresyonda, olumlu olay ve yaÅŸantılara olumlu tepki verme de önemli bir özelliktir.
 MEVSİMLİK DEPRESYON
Tekrarlayıcı biçimde kışları ortaya çıkar. Mevsimsel değişmeler yalnız
 Muhtemelen halk arasında yer ve ikÂlim deÄŸiÅŸtirmenin olumlu etkilerine olan inanç bu tür olgulardan kaynaklanmaktaÂdır Mevsimsel depresyon yerine kış depÂresyonu terimi de kullanılır. Bu depresyon ekvatordan uzakta yaÅŸayan nüfusun % 6′dan fazlasını etkiler. Ülkemizde de kış depresyonları genellikle Ekim-Kasım aylarında baÅŸlayıp Åžubat-Nisan aylarında bitÂmektedir. Bu bozukluk, yüksek yerlerde
 daha yaygındır ve hastaların % 60-90′ı kadındır. Duygulanım bozukluÄŸunun bazı türlerinin mevsimselliÄŸi ve çevresel etkenÂlere duyarlılığı, hastalığın doÄŸası hakkında bazı ipuçlan verebilir. Bu boÂzukluk, organizmanın fizik çevredeki deÄŸiÅŸmelere uyum saÄŸlamasına araÂcılık eden sistemlerin bozukluÄŸu olabilir. Kış depresyonu olan hastalar aşıÂrı yeme/kilo alma, aşın uyuma ve karbonhidrat açlığı ÅŸeklinde atipik beÂlirtiler göstermektedirler. Mevsimsel depresyondaki belirtiler, gıda tercihi, kilo alma ve bazal metabolizmadaki deÄŸiÅŸikliklerle (uykululuk-fazla uyuÂma) açıklanmıştır

