Sağlık

GARGARA. Yutmamak koşuluyla, bo­ğazın arka bölümünün temizliğinde kul­lanılan çeşitli maddelerdir. Bunlar, ge­nellikle, tonsilit (bademcik iltihabı), fa­renjit ve "boğaz ağrıları"nda kullanı­lır. Etkileri, ağız ve boğazı mukus ve salgılardan temizlemek, ısıttıklarından veya içlerindeki kimyasal maddelerden ötürü, bu bölgelerde dolaşımı artırmak ve antiseptiklerin kullanılması halinde, bazı enfekte eden organizmaları öldürmek şeklindedir. Gargaraların yararları...

GANGREN (Kangren). Bir vücut bö­lümünün, vücuda henüz bağlıyken ölme-sidir. Kuru ve yaş gangren olarak sınıf­landırılır. Kuru gangren, atardamar tı­kanması sonucu oluşur; yaş gangrende ise, temiz veya pis kanın yetmezliği ya­nında, bakteri enfeksiyonu da vardır. Kuru gangrende, hasta bölüm (genellik­le, el veya ayak parmağı) büzülür ve ka­rarır, canlı doku ile ölü...

GAMMA GLOBULİN. Antikorların çoğu, gamma globulin sınıfı proteinler­dir (bkz. Allerji). Globulinler, tuzlu eri­yiklerde eriyebilen, saf suda eriyemeyen proteinler olup, elektroforetik hareketli­liklerine göre {elektrik akımı geçen bir alandaki hareketliliklerine göre) üç grup­ta sınıflandırılırlar: Alfa globulinler en hareketli, beta globulinler orta derecede hareketli ve gamma globulinler de en az hareketli olanlarıdır. Buna...

FRENGİNİN Nedeni: Enfekte biriyle cinsel ilişki­de bulunmak, ya da fetus'un, enfekte anneden hastalığı almasıdır. Etken mik-ro-organizma, Treponema pallidum''dur. Bu, bir spiroket olup, ısı değişiklikle­rinde veya nemli ortamda hemen ölür. Belirtileri: Hastalığın üç evresi vardır. Birinci evre, hastalığı kaptıktan 3-4 hafta sonra başlar. Belirtileri, has­talıklı bölgede (dış üreme organları, du­dak, parmak)...

FRAMBEZİ (Verem dutu). Tropikal ül­kelerde rastlanan bir kronik hastalıktır. Nedeni: Frengi etkeni olan mikro­bu çok andıran, Treponema pertenue adlı bir mikro-organizmadır. Frambezi, sıkı temas sonucu bulaşan bir hastalık ol­makla birlikte, zührevi değildir. Frengi için yapılan kan testleri, bu hastalıkta da pozitiftir. Belirtileri: Bulaşmanın olduğu te­mas yerinde bir sivilce belirir ve bu,...

Geçmişte, fosforla ve kibrit yapımıyla uğraşan kişilerde görülebilen fosfor zehirlenmesi sonucu, altçene kan­grenleşmekteydi. Günümüzde, bu duru­ma rastlanmamaktadır, fakat ender de olsa, fare zehiri yenmesi sonucu hasta­lanma ve ölüm görülmektedir. Bu ze­hirlenmenin tipik belirtileri, ağır kara­ciğer yıkımına yol açan tahriş edici bir maddenin yenmesine ilişkin belirtilerdir. Fosforik asit birçok toniğin yapısında...

Foramen Nedir? Özellikle kemiklerde görü­len ve içinden kan damarları veya si­nirlerin geçmesine yarayan doğal bir açık­lık ya da deliktir. Vücuttaki en büyük foramen, kafatası tabanında bulunan, içinden omuriliğin geçtiği foramen magnum'dur. Foramen hastalığından bahsetmeden önce tıptan ve tıp biliminin gelişmesinden bahsetmek daha doğru olacaktır. Çağımızda tıp bilimi oldukça gelişmiş durumdadır. Hastalık türleri...

FLUOR. Halojen serisi (klor, brom ve iyot'un bulunduğu grup) elementlerinden biridir; kemik ve dişlerin doğal olarak bileşiminde bulunur. Günümüzde, fluor ile ilgili tartışmalardan en büyüğü, diş çürümelerinin önlenmesi için içme su­larına fluor eklenip eklenmemesi konu­sunda yapılmaktadır. İçinde, milyonda bir oranında fluor bulunan su kullanan­ların dişlerinin çürüme olağanlığının,fluorsuz su kullananlarınkinden daha...

FLATULANS. Mide veya barsaklarda mideye geren, karında gurultulara ne­den olan, dolgunluk ve rahatsızlık duy­gularını yaratan gaza veya anus'tan ya da ağızdan (geğirme şeklinde) hava çı­kartılmasına verilen addır. Flatulans va­kalarının çoğunda neden, hastanın hava­yı dışarı atmaya gayret etmesi sırasında hava yutmasıdır. Bu duruma yatkınlık, genellikle sindirim bozukluğundan doğ-maktaysa da, havanın yutulmasından...

FİSTÜL. Doğal bir boşlukla, vücut yü­zeyi veya iki doğal boşluk arasındaki anormal geçittir. (Barsak ve deri yüzeyi ya da mesane ile barsak arası gibi). Bu durum, doğuştan olabilir bademcik bölgesiyle boyun yüzeyi arası fistüllü doğan çocuklarda olduğu gibİ veya bir kanalın tıkanması sonucu oluşabilir tükürük kanalının tıkanması sonucu tükürüğün yanak...

FİSSÜRÜN Nedeni: Ağızda, çeşitli etkenlerle, ufak fissürler belirebilir. Bunlar, ağızla birlikte devamlı hareket halinde oldukla­rından ve içinde bakteri bulunan tükü­rükle bulaştıklarından, iyileşmeleri uzun sürer. Özellikle, soğuk havalarda, ağız fissürlerine sık rastlanır. Anus fissürleri, genellikle katı ve sert dışkının, anus mukozasını yırtmasıyla oluşur. Her dışkı çıkışında, oluşmuş bir fissür yeniden açılır ve...

FİLARYAZİS. Filarya adı verilen çok küçük solucanların yaptığı bir enfeksi­yondur. Bu solucanlar, 2-50 cm. uzun­luğunda, kalınca bir iplik inceliğindedir. Erişkin dişi filarya'dan, kanda dağılan ve mikrofilarya adı verilen larvalar çı­kar. Enfekte bir kişiyi sokan bir böcek, bu mikrofilaryaları da emer ve mikrofi-laryalar, böceğin içinde filarya haline gelirler. Şimdi, filaryaları taşıyan...