Yazar: yonca

DENİZ TUTMASININ NEDENLERİ
Nedenlerin başında gemi koşulları gelir Soğuk ve nem (giysiler yetersiz veya ıslaksa) veya ak-sıne sıcak, “mide kaldıran” kokular, yorgun­luk, uyku azlığı, vibrasyonlar, gürültüler, gemınm konforsuz durumu ve heyecan yarata­bilecek olan her şey Buna karşılık gemideki etkinlik ve sorumluluklar çok iyi bir panzehir teşkil ederler.
Deniz Tutmasında Koruyucu Önlemler
Mutlaka alınması gereken birkaç önlem saya­lım Duyu organlarının duyarlığını azaltan her turlu alkollü içkiyi bırakınız Kapalı ortamda kalmayınız ve ortada koku bırakmayınız (parfüm ve yemek kokuları gibi, normal zamanda hoş gelenleri bile). Ne çok çeşitli, ağır ve sindirimi zor yemek yiyiniz ne de aç kalınız Dinlenmeye ve yeterince uyumaya önem veriniz Üşümekten kaçınınız, örtününüz, nemli elbise giymeyiniz Denize açılırken geminin ortalarında dur­maya bakınız Geminin dışında sabit bir çizgiye bakmaya çalışınız (ufuk) Yapılacak hareket ve fiziksel işlerde nefesi­nizi ayarlayınız.

DENİZ TUTMASI BELİRTİLERİ
Başlıca görülen üç çeşit belirti, rengin sararma­sı, soğuk terler ve bulantının ardından gelen kusmalardır. Bulantı ve kusmalar iç kulaktan gelen uyarmalarla, sararma ve terleme gibi ba­zı diğer belirtiler ise sempatik sistemin aşırı çalışmasından kaynaklanır. Bu belirtiler, bili­nen sırada gider.
• İlk etapta gelen bir keyifsizlikten sonra an­latılmaz bir rahatsızlık hissiyle birlikte, es­neme, terleme ve baş ağrıları görülür.
• Ondan sonra yalpalama ve baş dönmesiyle birlikte bulantı, spazmodik ve sancılı safra kusmaları, geçici bir yatışmayla devam eder.
• Az sonra bulantı durumu devamlı bir hâl alır, kusma çabalan fayda vermez ve insan bitkin, tamamen kayıtsız bir duruma düşer.
• Bazı değişiklikler de görülebilir. Zararsız ge­çici hâlsizlik veya aksine baygınlık durumu ile korunma içgüdüsünün kaybolması. Bu belirtiler yolculuk uzadıkça yok olmaya başlar, karaya ayak basıldığı an, her şey bir mucize gibi düzelir.

Deniz tutması, sindirim bozukluğuna bağlı, hiç hoş olmayan bir rahatsızlık olup, bazı de­nizcilerde ve deniz yolcularında görülür. Hayvanlar da deniz tutmasına yakalanabilirler. Ba­lıklar bile buna dahildir. Uzun süre karada ak­varyum içinde yaşamış balıkların gemiyle de­nize çıkınca deniz tutmasına uğradıkları de­neylerle kanıtlanmıştır.

Deniz Tutması

            Bilindiği üzere vücudun dengesi iç kulakta sağlanmaktadır. İç kulakta bulunan denge sıvısı, dengemizi sağlamakla görevlidir. Ancak bazı durumlarda denge sıvısı dengenin sağlanmasını gerçekleştiremez. Bu durumlardan biri de uzun süre dalgalı bir denizde bulunmaktır. Gemi, yat, sandal vb. bir deniz taşıtında uzunca bir süre sallanmak, denge sıvısının işlevini yerine getirememesine neden olur. Böylece deniz tutması (kinetozis) denilen hadise yaşanmaya başlanır. Mide bulantısı, yürümede zorluk çekme, baş dönmesi ve ağrısı, kusma gibi belirtilerin görüldüğü deniz tutmasında bazen kişi kendini kontrol etmekten aciz duruma düşer. Bazı kişilerde ise endişe ve korkuya dahi neden olabilmektedir. Bu durum birkaç saat sürebileceği gibi bazen günlerce etkisini yitirmez. Kimilerini motorlu taşıtlar ve binek hayvanları tutarken deniz tutan kişiler, deniz tutmasının hiçbirine benzemediğini, en kötüsü olduğunu belirtmektedir.

Deniz Tutmasının Önlemleri

            Öncelikle deniz taşıtları kullanımından önce hafif şeylerin yenilmesi gerekmektedir. Ağır ve yağlı yiyecekler, bu sürecin hızlanmasına neden olmaktadır. Asitli içeceklerden ve alkolden uzak durmak da iyi olacaktır. Bitkisel önlemler içerisinde de zencefil en iyi yöntemlerden biridir. Taze zencefil kökü çiğnenebileceği gibi zencefil tabletlerini kullanmak da iyi bir yöntemdir. Bunların yanında deniz ve araba tutması için hazırlanmış ilaçlar da bulunmaktadır. Dramamine, Bonine, Antivert Antrizine gibi ilaçlar, deniz tutmasından daha önce alınmalıdır. Tutma başladıktan sonra ne yazık ki önlemek mümkün olmamaktadır. Ayrıca ilaçların kulak ardı bandı ve fitil formları da mevcuttur.